موضوع کمبود فضاهای آموزشی در دو سطح قابل بررسی است.

الف) کمبود فضاهای آموزشی در سطح کشور

در حال حاضر حدود 14 میلیون دانش آموز در حدود 110 هزار مدرسه در سطح کشور در حال تحصیل هستند. سرانه میانگین فضاهای آموزشی یعتی مقدار فضاهای آموزشی مفید که در اختیار هر دانش آموز ایرانی قرارد ارد، حدود 5/2متر مربع است که این رقم در مدارس شهری و روستایی محاسبه شده است. سرانه استاندارد فضاهای آموزشی در کشور ما رقمی حدود 8/3مترمربع است. امضای این سخن آن است که تقریبا در سطح کشور به ازای هر دانش آموز برای رسیدن به شاخص استاندارد و فضاهای آموزشی با کمبود حدود 3 مترمربع فضاهای آموزشی برای هر دانش آموز مواجه هستیم. 

بنابراین ساخت مدرسه در سطح کشور یک ضرورت است. نکته دیگر اینکه برخورداری استان های مختلف کشور از فضاهای آموزشی نیز متفاوت است به عنوان مثال: استان های البرز، سیستان بلوچستان ، تهران، آذربایجان غربی و گیلان کمترین سرانه فضاهای آموزشی در سطح کشور را دارند و استان هایی چون یزد، ایلام و کهگیلویه و بویر احمد با سرانه فضاهای آموزشی بالاتر از 8 مترکربع بهترین وضعیت فضاهای آموزشی را در سطح کشور دارند. 

ب) کمبود فضاهای آموزشی در شهر تهران 

شهر تهران با جمعیت دانش آموزی حدود یک میلیون و یکصد و پنجاه هزار نفر از محروم ترین مناطق کشور به لحاظ فضاهای آموزشی است. در حالیکه سرانه میانگین فضاهای آموزشی در سطح کشور حدود 5/2 متر مربع است ولی این شاخص در شهر تهران حدود 3/6 مترمربع و در برخی مناطق تهران مثل منطقه 15 یا 14 یا 13 و 12 حدود 2 مترمربع است و این شاخص به خوبی نشان می دهد که شهر تهران به لحاظ کمبود فضاهای آموزشی از محروم ترین شهرهای کشور است. 

هرد انش آموز تهرانی نسبت به میانگین سرانه فضاهای آموزشی در سطح کشور با کمبود 2 متر مربع فضای آموزشی مواجه است و اگر این رقم را در جمعیت دانش آموزی شهر تهران ضرب کنیم، به رقم بالغ بر دو میلیون متر مربع کمبود فضای آموزشی در شهر تهران خواهیم رسید. 

یعنی برای استاندارد شدن فضاهای آموزشی در شهر تهران به ساخت حداقل 1000 مدرسه با زیربنایی حداقل دو هزار متر مربع نیاز است. بنابراین شهر تهران به لحاظ فضاهای آموزشی نیازمند برنامه ریزی های دقیق است و مجمع خیرین مدرسه ساز شهر تهران در کنار اداره کل آموزش و پرورش و اداره کل نوسازی مدارس مدارس برآنند تا با بیان دقیق این وضعیت، نسبت به جلب مشارکت خیرین حقیقی و نهادهای فعال در امر مدرسه سازی نسبت به رفع این کمبودها اقدام نمایند. 

نکته بسیار مهم این است که نگاه افکار عمومی این است که شهر تهران به دلیل پایتخت بودن در بحث فضاهای آموزشی بسیار بهره مند است، درحالیکه آمارهایی که به آن اشاره شد ناظر و دال بر محرومیت کلان شهر تهران در موضوع فضاهای آموزشی است و همین موضوع ضرورت مشارکت خیرین در ساخت مدارس تهران را دو چندان می نماید.  

مدارس شلوغ در شهر تهران

آمار تراکم دانش آمور در سطح کشور نشان می دهد به طور میانگین در هر کلاس 24 نفر در حال تحصیل هستند، در حالی که این رقم در شهر تهران برای هر کلاس 33 تا 34 نفر است.

یعنی هر کلاس درس در شهر تهران 10نفر شلوغ تر از سایر نقاط کشور است و همین مسئله بر کیفیت آموزشی در شهر تهان اثر منفی می گذارد از این رو باید مدارس جدید ساخته شود تا این مشکل مرتفع شود.

دستاوردها:

دستاورد های خیرین مدرسه ساز شهر تهران

الف) ساخت فضاهای آموزشی

مجمع خیرین مدرسه ساز شهر تهران از سال 1378 شروع به کارنموده است

یعنی حدود 21 سال از تشکیل این نهاد مردمی سپری شده است.

طی این سالها صدها مدرسه با مشارکت خیرین مدرسه ساز در استان تهران ساخته شده است.

دهها سالن ورزش و کتابخانه دانش آموزی و ... خیرین مدرسه ساز برای دانش آموزان قرار گرفته است. به طور متوسط از مجموع 2400 مدرسه دولتی در شهر تهران حدود 30 درصد با مشارکت خیرین مدرسه ساز ساخته شده است.

ب) اهدا املاک و زمین

طی بیش از دو دهه اخیر دهها باب ملک شامل آپارتمان ویا زمین از سوی خیرین محترم برای ساخت مدرسه و توسعه فضاهای آموزشی اهداء شده است که نقش بسزایی در رفع ....های این بخش داشته است.

ج) تجهیزات

هر چند به لحاظ ضوابط قانونی تجهیز فضاهای آموزشی از وظایف اداره کل نوسازی مدارس استان تهران است ولیکن طی این دو دهه خیرین مدرسه ساز شهر تهران در تجهیز و هوشمندسازی مدارس شهر تهران مشارکت فعال داشته اند. ضمن آنکه در صد ..... از تعمیرات اساسی مدارس شهر تهران با مشارکت خیرین و افراد داوطلب که اغلب علاقه ای هم نسبت نام و نشان خود ندارند انجام می شود.

د) نیروهای داوطلب

یکی دیگر از دستاوردهای 20 سال فعالیت نهاد مردمی خیرین مدرسه ساز شهر تهران تربیت مجموعه ای نیروهای مرتبط با این نهاد خیرین است که به صورت داوطلبانه در پیشبرد امورفعالیت دارند. برگزاری جشنواره ها، جذب خیرین و .... از امور مرتبط با مدرسه سازی با مشارکت همین نیروهای داوطلب انجام می شود. در واقع یکی از دستاوردهای اصلی مجمع خیرین مدرسه ساز توسعه .... مدرسه ساز و فرهنگ کار خیر مدرسه ساز در شهر تهران و سطح کشور است. که به نوعی می توان آنرا یک سرمایه ارزشمند برای تداوم این جریان فعال و فراگیر اجتماعی به شمار آورد.